27.05.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

Spuchnięte ucho to częsta dolegliwość u dziecka, ale także u osób dorosłych. Jeśli ucho jest spuchnięte w środku, najprawdopodobniej przyczynę stanowi obrzęk wywołany stanem zapalnym. Za obrzęk może odpowiadać także podrażnienie, uraz lub alergia. Sprawdź, co zrobić po zaobserwowaniu spuchniętego i czerwonego ucha!

Spuchnięte ucho – jak powstaje obrzęk?

Opuchlizna tkanek powstaje w wyniku gromadzenia się płynu, który jest wydzielany w następstwie reakcji odpornościowych, w tym stanu zapalnego. Jeśli ucho jest spuchnięte w środku, oznacza to, że czynnik drażniący spowodował obrzęk błony śluzowej wyściełającej trąbkę słuchową (trąbkę Eustachiusza), prowadząc do jej niedrożności. Jeżeli opuchlizna narasta, dochodzi do zmiany ciśnienia wewnątrz ucha, a w konsekwencji do obrzęku błony bębenkowej i wzmożonego wydzielania śluzu.

Warto zaznaczyć, że narząd słuchu może być spuchnięty z różnych przyczyn. Za obrzęk nie zawsze odpowiadają drobnoustroje chorobotwórcze (wirusy, bakterie, grzyby), ale także alergeny, urazy mechaniczne, choroby dermatologiczne czy podrażnienia.

Spuchnięte i czerwone ucho – infekcja ucha zewnętrznego

Ucho zewnętrzne to małżowina i przewód słuchowy zewnętrzny. Stan zapalny w jego obrębie zwykle jest spowodowany drobnoustrojami, które przedostają się do ucha ze środowiska zewnętrznego. Infekcję tej części ucha określa się potocznie jako ,,ucho pływaka”, ponieważ wilgoć i ciepło zwiększają ryzyko wnikania patogenów do tkanek. Jednak spuchnięte ucho najczęściej obserwuje się u dziecka, ponieważ to najmłodsi, ze względu na deficyt odporności, chorują najczęściej. Poza obrzękiem i zaczerwienieniem tkanek do objawów zapalenia ucha zewnętrznego należą także:

• swędzenie małżowiny usznej i przewodu słuchowego,
• ból ucha,
• wysypka, krwiste pęcherze i czerwone plamki,
• zaburzenia słyszenia,
• niekiedy objawy ogólnoustrojowe, m.in. osłabienie, podwyższona temperatura ciała, bóle głowy.

Przyczyną obrzęku ucha może być także grzybicze zakażenie narządu słuchu. Dotyczy ono zazwyczaj jego zewnętrznej części. Infekcja grzybicza może rozwinąć się m.in. w wyniku nadmiernej ekspozycji ucha na wilgoć, a także jako następstwo chorób dermatologicznych, takich jak łuszczyca czy AZS.

Spuchnięte ucho w środku – zapalenie ucha środkowego

Za obrzęk ucha w środku może odpowiadać zapalenie ucha środkowego. I w tym przypadku chorują najczęściej dzieci, co jest związane z niedostatecznie rozwiniętą trąbką słuchową. W przeciwieństwie do ,,ucha pływaka” przy tym schorzeniu drobnoustroje zwykle przedostają się do ucha z nosa i gardła właśnie przez krótką trąbkę Eustachiusza. Zapalenie ucha środkowego zwykle jest więc powikłaniem po wcześniej przebytej infekcji górnych dróg oddechowych. Przyczyną najczęściej są wirusy, nieco rzadziej bakterie i grzyby.

Wyróżnia się ostre, przewlekłe i wysiękowe zapalenie ucha środkowego. Postać ostra wywołuje objawy takie jak:

• silny ból ucha,
• kłucie i pieczenie w uchu,
• zaburzenia słuchu,
• szumy uszne,
• gorączka,
• u dziecka często wymioty i biegunki,
• ogólne osłabienie,
• tkliwość małżowiny usznej,
• wyciek z ucha.

W przebiegu zapalenia ucho jest spuchnięte w środku, a za błoną bębenkową gromadzi się wydzielina. Może to powodować uczucie rozpierania i intensywny ból. W wyniku napierania płynu na błonę bębenkową niekiedy dochodzi do jej perforacji (pęknięcia). Wówczas dolegliwości bólowe zwykle mijają i pojawia się wysięk z ucha, niekiedy z domieszką ropy lub krwi. Obecność wypływającej wydzieliny obserwuje się też przy wysiękowym zapaleniu ucha. Przy takiej postaci infekcji mogą nie występować dolegliwości bólowe, natomiast zauważa się pogorszenie słuchu i uczucie wilgoci.

Spuchnięte ucho a alergia

Za spuchnięte ucho może odpowiadać także alergia. Uczulenie na pyłki roślin, roztocza kurzu domowego czy nawet składniki pokarmowe lub związki zawarte w przedmiotach, które mają kontakt ze skórą wokół uszu (na przykład w okularach, słuchawkach), może wywoływać objawy w obrębie małżowiny i przewodu słuchowego. Jeśli za spuchnięte ucho odpowiadają alergeny, zwykle występują także inne symptomy, takie jak kaszel, kichanie, łzawienie oczu, swędzenie i pieczenie skóry czy wysypka.

O czym jeszcze może świadczyć spuchnięte ucho?

Poza chorobami infekcyjnymi za spuchnięte ucho może odpowiadać również stan zapalny chrząstki. Nawracające zapalenie chrząstek jest schorzeniem o nieznanych przyczynach. W jego przebiegu objawy zwykle rozwijają się nagle, a po pewnym czasie ustępują. Choroba ma charakter nawrotowy i prowadzi do stopniowej degradacji chrząstek, nie tylko w obrębie ucha. W jej przebiegu pojawia się obrzęk i silne zaczerwienienie skóry, a także ból i tkliwość ucha.

Jeśli natomiast opuchlizna występuje za uchem i towarzyszy jej ból przy dotyku, możliwą przyczyną jest zapalenie wyrostka sutkowatego (kości wyczuwalnej za uchem). To powikłanie po infekcji, za które odpowiadają drobnoustroje bakteryjne, przedostające się do wyrostka sutkowatego.

Obserwując spuchnięte ucho u dziecka, można podejrzewać także obecność ciała obcego. Jeśli w przewodzie słuchowym zalega drobny przedmiot, może dojść do podrażnienia i obrzęku tkanek. Opuchlizna może być spowodowana także podrażnieniem przez detergenty, zanieczyszczenia lub uraz mechaniczny. Niewykluczone również, że ucho jest spuchnięte po zadrapaniu, uderzeniu czy ukąszeniu przez owada.

Obrzęk ucha może mieć również przyczynę bardzo prozaiczną i być następstwem wizyty w salonie piercingu. Spuchnięte ucho po przebiciu chrząstki jest z reguły normalnym stanem, a obrzęk może utrzymywać się od 7 do 14 dni po przekłuciu. W tym czasie należy dbać się o ranę według zaleceń i unikać ruszania kolczykiem. Spuchnięte ucho od kolczyka powinno zaniepokoić, jeśli z rany sączy się gęsta i lepka wydzielina, mogąca wskazywać na infekcję bakteryjną.

Domowe i apteczne sposoby na spuchnięte ucho

Leczenie spuchniętego ucha zależy od przyczyny. Jeśli występują jakiekolwiek niepokojące objawy, które wskazują na uszkodzenie struktur ucha, warto skonsultować się z lekarzem, który po badaniu zaleci odpowiednie postępowanie.

Infekcje wirusowe ucha, które towarzyszą przeziębieniu, można w pierwszych dniach leczyć samodzielnie. Pomocne są domowe sposoby, które polegają przede wszystkim na łagodzeniu bólu i obrzęku oraz nawilżaniu tkanek. Do takich metod zalicza się głównie inhalacje, które redukują podrażnienie błony śluzowej. Można również sięgnąć po środki przeciwbólowe dostępne bez recepty.

Jeśli jednak objawy nie ustępują po kilku dniach lub się nasilają, należy udać się do lekarza. W przypadku nadkażenia bakteryjnego konieczna może okazać się antybiotykoterapia. Z kolei grzybicze zapalenie ucha wymaga zastosowania leków przeciwgrzybiczych.

Domowe sposoby na obrzęk ucha sprawdzają się także przy urazach mechanicznych. Jeśli za obrzęk odpowiada uderzenie, warto stosować zimne okłady. Z kolei alergiczny nieżyt ucha zwykle wymaga przyjmowania doustnych preparatów przeciwhistaminowych.

W przypadku zapalenia ucha zewnętrznego, narażenia na wilgoć i podrażnienia tkanek, wywołanego na przykład detergentami lub noszeniem słuchawek dousznych, można stosować wyrób medyczny LIX. To krople, które redukują obrzęk dzięki działaniu osmotycznemu glicerolu. Zawierają także lidokainę, która uśmierza ból ucha, co jest pomocne przy stanach zapalnych.

Źródła:

1. Hossmann-Poznańska E., Dzierżanowska D., Ostre rozlane zapalenie ucha zewnętrznego http://www.otolaryngologia.org.pl/orl2/pdf/zalecenia/zalecenia_zapalenie_ucha_zewnetrznego_tekst.pdf (dostęp: 27.10.2023).
2. Jankowska A., Pośpiech L., Jankowski A., Rola alergii w wysiękowym zapaleniu ucha środkowego u dzieci, „Adv Clin Exp Med” 2004, 13(3), 491-496.
3. Kuczkowski J., Aktualne problemy w rozpoznawaniu i leczeniu ostrego i wysiękowego zapalenia ucha środkowego, „Forum Medycyny Rodzinnej” 2011; 5(4), 287-294, https://journals.viamedica.pl/forum_medycyny_rodzinnej/article/view/17972/14173 (dostęp: 27.10.2023).

21.05.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

Nierówne ciśnienie w uszach wywołuje różne objawy, m.in. uczucie ucisku, wrażenie zatkania uszu, ból uszu, a nawet całej głowy. Chociaż są one bardzo dokuczliwe, to mogą pojawiać się nagle i szybko mijać lub trwać przewlekle. Przyczyny nieprawidłowego ciśnienia w uszach są różne – to zarówno wady anatomiczne, jak i infekcje, ale też np. zmiana wysokości lub prędkości poruszania się. Dowiedz się więcej i sprawdź, jak wyrównać ciśnienie w uszach i odzyskać komfort!

Jak powstaje podwyższone lub ujemne ciśnienie w uchu środkowym?

Zbyt duża różnica ciśnień po obu stronach błony bębenkowej, która oddziela ucho środkowe od środowiska zewnętrznego, może prowadzić do zaburzeń jej funkcji. Skutkiem może być nadmierne napięcie membrany (spadek elastyczności) i nieprawidłowe przenoszenie fal dźwiękowych. Odpowiada to m.in. za uczucie zatkania ucha i pogorszenie ostrości słuchu.

Aby lepiej zrozumieć, jak wytwarzane jest dodatnie lub ujemne ciśnienie panujące w uchu, warto przybliżyć budowę anatomiczną. Tuż za błoną bębenkową, która oddziela ucho zewnętrzne od ucha środkowego, znajdują się kosteczki słuchowe, zlokalizowane w jamie bębenkowej wypełnionej powietrzem.

Błona bębenkowa jest delikatna, ale też elastyczna. To jej drgania umożliwiają przetwarzanie fali akustycznej. Aby błona mogła się swobodnie odkształcać, po obu jej stronach musi panować takie samo ciśnienie. Za regulację ciśnienia tuż za nią, w uchu środkowym, odpowiada trąbka Eustachiusza, nazywana też trąbką słuchową.

Trąbka słuchowa stanowi połączenie między uchem środkowym a nosem i gardłem. Dzięki temu, gdy się rozszerza, przepływa przez nią powietrze i dochodzi do wyrównania ciśnienia. Można to sprawdzić, wykonując mały eksperyment. Gdy poczujesz, że twoje uszy są zatkane, a dźwięki jakby przytłumione lub pojawi się jakiś szum, spróbuj ziewnąć, wziąć głęboki wdech lub przełknąć ślinę. Wówczas powinno pojawić się nagłe uczucie poprawy, które wynika z rozszerzenia trąbki Eustachiusza i wyrównania ciśnienia.

Nierówne ciśnienie w uszach – objawy

Ujemne lub dodatnie ciśnienie w uszach, czyli różniące się od ciśnienia atmosferycznego na zewnątrz, daje objawy, które powodują spory dyskomfort. Do typowych symptomów należą:

• ucisk w uszach,
• uczucie zatkania uszu,
• pulsowanie, tętnienie,
• pogorszenie słuchu,
• szum w uszach i piski,
• niekiedy zaburzenia równowagi i zawroty głowy.

Czasami może pojawić się również ból ucha, głowy i ból promieniujący do szyi. W przypadku wymienionych objawów warto pozostać czujnym i skonsultować swój stan z lekarzem pierwszego kontaktu lub laryngologiem, jeśli dolegliwości nie miną w krótkim czasie.

Chociaż problem ten z reguły nie jest potencjalnie groźny, to w niektórych przypadkach może skutkować zaburzeniami funkcji membrany i przez to przejściowym pogorszeniem słuchu. W skrajnych sytuacjach prowadzi też do pęknięcia błony bębenkowej czy poważnego urazu ciśnieniowego (barotrauma), co może skończyć się trwałym upośledzeniem lub utratą słuchu.

Uczucie ucisku w uszach przez nierówne ciśnienie – przyczyny zapalne

Zaburzenie ciśnienia w uszach może mieć podłoże zapalne. W przebiegu infekcji górnych dróg oddechowych, w tym np. zapalenia zatok, nadmiar wydzieliny nosowej może zatykać ujście trąbki Eustachiusza. Drobnoustroje wirusowe lub bakteryjne mogą również przedostawać się z nosogardzieli do trąbki słuchowej, prowadząc do rozwoju stanu zapalnego, co wywołuje obrzęk.

Z kolei przekrwienie i opuchlizna trąbki słuchowej zaburzają jej prawidłową funkcjonalność, a tym samym uniemożliwiają wyrównywanie ciśnienia. W konsekwencji w uchu środkowym gromadzą się płyny i powietrze, a infekcja może objąć także jego struktury i doprowadzić do zapalenia ucha środkowego. Rzadziej za uczucie ciśnienia w uszach odpowiada zapalenie ucha wewnętrznego, ale i takie podłoże należy brać pod uwagę podczas diagnostyki.

Obrzęk śluzówki nosa i gardła, który może powodować blokowanie trąbki Eustachiusza, to stosunkowo częsty problem również wśród alergików. Z tego względu w przebiegu infekcji czy reakcji alergicznych warto szczególnie dbać o higienę uszu oraz łagodzić objawy w postaci nadprodukcji wydzieliny nosowej i obrzęku, a w przypadku utrzymującego się problemu zatkanych uszu należy koniecznie skonsultować się z lekarzem.

Uczucie zatkanego ucha przez ciśnienie – przyczyny niezapalne

Gdy ciśnienie w uszach ulega nagłej zmianie, błona bębenkowa staje się nadmiernie wybrzuszona, przez co pojawia się uczucie zatkania, niekiedy wrażenie rozpierania od wewnątrz, a nawet silny ból. Do takiej sytuacji może dochodzić także wtedy, gdy zmianie ulega ciśnienie na zewnątrz, a to ma miejsce podczas zmiany wysokości lub prędkości. Przy gwałtownych zmianach ciśnienia atmosferycznego nasze ucho nie nadąża z przystosowaniem się do nich.

Do zmiany ciśnienia w uszach dochodzi np. podczas lotu samolotem, zwłaszcza w momencie startu i lądowania. Gdy samolot się wznosi, ciśnienie w kabinie spada, przez co w uchu dochodzi do jego wzrostu. Skutkiem jest wypychanie błony na zewnątrz. Z kolei zatkane ucho po locie, pojawiające się jako następstwo lądowania, to objaw związany z ujemnym ciśnieniem panującym w uchu i wypychaniem błony do środka. Problem pojawia się również w trakcie nurkowania oraz uprawiania sportów ekstremalnych, takich jak skoki na bungee czy ze spadochronem.

Za możliwe przyczyny zaburzeń ciśnienia w uszach uznaje się też schorzenia niezapalne, takie jak np. nadciśnienie tętnicze, miażdżyca czy choroba Meniere’a, związana z zaburzeniami śródchłonki w błędniku błoniastym. Za ten objaw może odpowiadać również przyjmowanie niektórych leków. Ponadto zaburzenia wentylacji przewodu słuchowego mogą mieć etiologię anatomiczną, głównie wtedy, gdy wady dotyczą budowy trąbki słuchowej.

Jeśli czujesz ucisk przypominający zaburzenie ciśnienia, powodem może być również nadmiar woskowiny usznej. Czop woskowinowy może zaburzać pracę błony bębenkowej, utrudniając w ten sposób wyrównanie ciśnienia. Podobne konsekwencje mogą wynikać z urazu mechanicznego lub obecności ciała obcego w uchu.

Metody stosowane do wyrównywania ciśnienia w uchu

W pierwszej kolejności warto skorzystać z naturalnych sposobów na wyrównanie ciśnienia w uszach. Pomocne jest żucie gumy lub ssanie cukierków. Zwiększa to wydzielanie śliny, a tym samym wymusza częste przełykanie i stymuluje ruchy trąbki słuchowej, która wyrównuje ciśnienie. Można skorzystać również z tzw. próby Valsalvy, która polega na zatkaniu nosa i próbie wydmuchiwania powietrza, ale z zamkniętymi ustami. Nie należy jednak dmuchać zbyt intensywnie, żeby nie urazić błony bębenkowej.

Inną opcją wartą rozważenia, głównie przed podróżą, są zatyczki do uszu z miękkimi filtrami. Umożliwiają one stopniową, powolną regulację przepływu powietrza, ułatwiając trąbce słuchowej dostosowywanie się do zmian ciśnienia w otoczeniu. Mogą one pomóc w uniknięciu zatkanych uszu w górach czy po locie.

Jeśli natomiast za zaburzone ciśnienie w uszach odpowiada przeziębienie, konieczne będzie złagodzenie jego objawów, np. poprzez stosowanie kropli i sprayów do nosa o działaniu przeciwobrzękowym. Opanowanie infekcji powinno jednocześnie zredukować obrzęk trąbki słuchowej i pozwolić na pozbycie się problemu z ciśnieniem.

Przy objawach wirusowego stanu zapalnego ucha postępowanie jest podobne. Zwykle jednak chorobie towarzyszy ból. Wówczas można stosować doustne leki przeciwbólowe.

Z kolei osoby, u których nierówne ciśnienie w uszach ma związek z chorobami ogólnoustrojowymi, powinny przede wszystkim przestrzegać systematycznego przyjmowania leków zalecanych przez lekarza. Do specjalisty należy udać się bezwzględnie, jeśli objawy nierównego ciśnienia w uszach nie ustępują lub towarzyszą mu niepokojące symptomy, takie jak zawroty głowy czy nudności.

FAQ

Co powoduje ciśnienie w uszach?

Za zmianę ciśnienia w uszach, względem tego panującego w otoczeniu, najczęściej odpowiada zmiana wysokości – lot samolotem, nurkowanie, wspinaczka górska. Powodem bywają też choroby prowadzące do obrzęku i dysfunkcji trąbki słuchowej, która odpowiada za wyrównywanie ciśnienia.

Jak pozbyć się ciśnienia z uszu?

Ziewanie, żucie gumy, ssanie cukierków, wzmożone przełykanie i próba Valsalvy – to najprostsze metody, które mogą wyrównać ciśnienie w uchu środkowym. Niekiedy konieczne są też działania w kierunku zmniejszania obrzęku trąbki słuchowej, mogącego wynikać z infekcji.

Czego objawem jest ciśnienie w uchu?

Uczucie ciśnienia w uchu (rozpierania, przytłumionego słuchu) może wynikać ze zmiany wysokości (lotu, nurkowania, wspinaczki). Jeśli czujesz ucisk w uszach od dłuższego czasu, może być to również objaw zaburzeń pracy trąbki Eustachiusza (słuchowej) oraz jej obrzęku. Powodem może być też infekcja górnych dróg oddechowych, stan zapalny i gromadzący się płyn w uchu środkowym, zaczopowanie przewodu słuchowego zewnętrznego oraz, rzadziej, niektóre choroby ogólnoustrojowe i przyjmowane leki.

Artykuł nie zastępuje konsultacji lekarskiej, jeśli występują u Ciebie objawy, konieczna jest konsultacja z lekarzem, aby ustalić przyczynę i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Artykuł zweryfikowany merytorycznie przez: lek. Michała Dąbrowskiego

Źródła:

1. Kocoń S, i in., Zmienność sprawności czynnościowej trąbki słuchowej u pacjentów z przewlekłym zapaleniem zatok przynosowych, Otolaryngologia Polska 2023, 77.4: 32-38.
2. Szołdra-Seiler A., Czy nagłe zatykanie się jednego ucha jest czymś niepokojącym?, https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/lista/122681,czy-nagle-zatykanie-sie-jednego-ucha-jest-czyms-niepokojacym (dostęp: 12.12.2025).

21.05.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

Guzek za uchem może być zwykłym kaszakiem, chłoniakiem lub objawem niegroźnej choroby infekcyjnej. W zależności od przyczyny zgrubienie za uchem może powodować bolesność lub nie dawać żadnych dokuczliwych symptomów. W tym artykule wyjaśnimy, jakie są najczęstsze przyczyny powstawania tego typu zmian tuż za uchem i kiedy wskazana jest wizyta u lekarza pierwszego kontaktu lub specjalisty.

Guzek za uchem – o czym może świadczyć?

Węzły chłonne wspierają organizm w walce z drobnoustrojami chorobotwórczymi, wytwarzając w razie stanu chorobowego dodatkowe przeciwciała. Guzek za uchem z reguły jest oznaką powiększonego węzła chłonnego w związku z osłabioną odpornością organizmu, stanem zapalnym ucha czy też jamy ustnej. Ponadto zgrubienie za uchem może być kaszakiem. Możliwą przyczyną bolącego guzka za uchem na kości jest także rozwijająca się zmiana nowotworowa.

Guzek za uchem może być więc objawem różnych nieprawidłowości zdrowotnych, dlatego w przypadku wątpliwości co do przyczyny jego powstania warto udać się do lekarza. Poniżej omawiamy szerzej możliwe powody powstawania guzków za uszami.

Guzek za uchem jako objaw infekcji wirusowej, bakteryjnej lub grzybiczej

Jak wspomniano, zgrubienie za uchem w formie guzka może świadczyć o powiększonym węźle chłonnym na szyi. To z kolei u części pacjentów sygnalizuje rozwój infekcji wirusowej, grzybiczej lub bakteryjnej. Należą do nich m.in.:

• angina,
• świnka,
• borelioza,
• różyczka,
• ospa,
• gruźlica,
• odra,
• przeziębienie,
• grzybicze zapalenie ucha zewnętrznego.

W przypadku najmłodszych pacjentów zgrubienie za uchem to również objaw zwykłego przeziębienia. Guzek za uchem u dziecka bardzo często świadczy o zapaleniu gardła i migdałków lub ma związek z wyrzynaniem się zębów.

Kaszak – niebolesny guzek za uchem pod postacią torbieli

Guzek zlokalizowany za uchem, który nie wywołuje dolegliwości bólowych, może być kaszakiem (łac. athaeroma), czyli torbielą łojową/cystą zastoinową. Warto wspomnieć, że ból może pojawić się dopiero w sytuacji, gdy dojdzie do nadkażenia bakteryjnego. Ten mały guzek za prawym lub lewym uchem może mieć od kilku milimetrów do kilku centymetrów, delikatnie przesuwa się pod wpływem nacisku. Ma gładką powierzchnię, niezłośliwy charakter i najczęściej jest diagnozowany u osób młodych (częściej mężczyzn niż kobiet) między 30. a 40. rokiem życia.

Wielu pacjentów zastanawia się, skąd tak właściwie bierze się kaszak. To zmiana, która najczęściej pojawia się na twarzy, szyi, klatce piersiowej oraz w okolicach intymnych – w pobliżu mieszków włosowych oraz gruczołów łojowych i jest skutkiem ich zaczopowania. Ten łagodny guz skóry może być twardy lub miękki, w jego wnętrzu znajduje się masa łojowa i rogowa. Rozwojowi kaszaków sprzyja m.in.:

• nieodpowiednia higiena ciała,
• nadmierna ekspozycja słoneczna,
• używanie niewłaściwych produktów kosmetycznych,
• zaburzenia pracy gruczołów łojowych.

Ważna uwaga: nie należy samodzielnie wyciskać, przekłuwać ani, co gorsza, przecinać kaszaka. Usunięciem torbieli powinien zająć się specjalista, w sterylnych warunkach. Uszkodzenie skóry w rejonie cysty może doprowadzić do rozwoju infekcji i powstania bolesnego ropnia.

Guzek za uchem i powiększone węzły chłonne za uszami – czy to nowotwór?

Zdarza się, że zmiana za uchem jest oznaką guza ślinianek przyusznych o podłożu nowotworowym – szczególnie jeśli wyczuwany guzek jest twardy i zbity, a przy tym nie powoduje bólu i nie da się go przesunąć przy nacisku. Warto nadmienić, że stanowi 3-6% nowotworów głowy oraz szyi. Zdarza się, że guzek zlokalizowany za uchem jest objawem przerzutów chłoniaka Hodgkina, czyli tzw. ziarnicy złośliwej (w większości przypadków schorzenie rozwija się w węzłach chłonnych). Ten nowotwór układu chłonnego najczęściej dotyka pacjentów między 15. a 35. rokiem życia (stanowi 15% wszystkich chłoniaków) i wywodzi się z limfocytów B. W celu postawienia diagnozy konieczne jest wykonanie badania histopatologicznego i immunohistochemicznego.

Najbardziej typowe objawy chłoniaka to:

• poty nocne,
• szybki spadek masy ciała (ponad 10% w ciągu pół roku),
• nadmierna męczliwość,
• gorączka powyżej 38 stopni Celsjusza,
• ogólne osłabienie organizmu.

Pamiętajmy, że chłoniak Hodgkina to nie wyrok. Należy podkreślić, że odpowiednio szybko wykryta choroba jest uleczalna.

Inne możliwe przyczyny guza za uchem – co jeszcze powoduje zgrubienie?

Przyczyny guza za uchem mogą być naprawdę różne. Miękki lub twardy guzek może wskazywać na rozwój chorób autoimmunologicznych, np.: reumatoidalnego zapalenia stawów, Hashimoto, tocznia rumieniowatego układowego, a także poważnych alergii. Powiększone węzły chłonne, które objawiają się pod postacią zgrubień za uchem, mogą sygnalizować rozwój chorób stomatologicznych (zarówno zębów, jak i dziąseł). Warto mieć świadomość, że zbagatelizowanie stanu zapalnego toczącego się w organizmie może powodować pogorszenie stanu zdrowia chorego, dlatego nie warto zwlekać z wizytą u specjalisty.

Guz za uchem – kiedy zgłosić się do lekarza? Konsultacja u specjalisty

Guzy za uchem powinny być konsultowane z lekarzem specjalistą lub lekarzem rodzinnym, w szczególności jeśli towarzyszy im:

• stan podgorączkowy lub gorączka,
• osłabienie organizmu,
• nadpotliwość (szczególnie w nocy),
• silny ból za uchem,
• obrzęk szyi,
• nagła utrata masy ciała.

Jeśli skóra za uchem jest napięta, zaczerwieniona oraz ciepła, również jest to wskazanie do szybkiej konsultacji ze specjalistą. Wizyta u lekarza, wywiad lekarski oraz skierowanie pacjenta na odpowiednie badanie pozwolą szybko ustalić przyczynę dolegliwości i podjąć skuteczną ścieżkę leczenia. Do najczęściej zlecanych badań zaliczamy:

• badanie krwi (morfologia z rozmazem),
• badanie USG,
• tomografię komputerową szyi.

Guz za uchem – kiedy i jak leczyć?

W przypadku rozpoznania kaszaka za uchem pomocna bywa laseroterapia i krioterapia (te zabiegi przeprowadza lekarz dermatolog). Zdarza się, że torbiel zastoinowa samoistnie znika (kaszak wypełniony wydzieliną pęka). Natomiast jeśli dojdzie do nadkażenia, niezbędna jest antybiotykoterapia przez 7-10 dni. Cysty o średnicy powyżej 5 cm zwykle usuwamy chirurgicznie, za pomocą sterylnego skalpela, w znieczuleniu miejscowym poprzez wycięcie całej zmiany skórnej (aby poznać rodzaj zmiany, wycinek kaszaka jest poddawany badaniu histopatologicznemu).

Choroby nowotworowe, w zależności od indywidualnego przypadku, leczymy radioterapią i chemioterapią. Jeśli guzek za uchem jest objawem zapalenia ucha o podłożu grzybiczym, niezbędne mogą okazać się leki przeciwgrzybicze.

Pamiętajmy, że zgrubienie za uchem nie zawsze jest oznaką poważnych chorób. Jednak jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości, należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem pierwszego kontaktu.

FAQ

Co może oznaczać guzek za uchem?

Guzek za uchem to z reguły objaw powiększonego węzła chłonnego, do którego dochodzi w efekcie obniżonej odporności organizmu lub toczącego się stanu zapalnego w obrębie ucha czy jamy ustnej. W przypadku gdy guzek nie znika po jakimś czasie, powiększa się bądź staje się bolesny przy dotyku, należy skontaktować się z lekarzem.

Czy guzek za uchem jest groźny?

Guzek za uchem zazwyczaj jest objawem powiększonego węzła chłonnego i powinien zniknąć po ustąpieniu infekcji. Jeśli jednak tak się nie dzieje, należy udać się do lekarza, gdyż przyczyną powstania guzka mogą być poważniejsze choroby, jak np. nowotwór.

Czy guzek za uchem to rak?

Twardy guzek za uchem, który nie boli, może być objawem nowotworu, w tym przerzutu nowotworowego. Z tego względu warto skonsultować niepokojący objaw z lekarzem. W przypadku rozpoznania nowotworu leczenie polega na operacji i w razie potrzeby terapii wspomagającej, a więc chemioterapii lub radioterapii.

Jak wygląda powiększony węzeł chłonny za uchem?

Powiększone węzły chłonne przyjmują postać wybrzuszeń pod skórą, które często widać gołym okiem. Czasami powodują również ból, a przy dotknięciu węzłów można wyczuć twarde grudki.

Źródła:

Karkosz A., Chłoniak Hodgkina, https://www.mp.pl/pacjent/hematologia/choroby/224217,chloniak-hodgkina

Karlikowska-Skwarnik M., Powiększone węzły chłonne – lokalizacja, przyczyny, badania, leczenie, https://www.mp.pl/pacjent/objawy/170512,powiekszone-wezly-chlonne

Polak K., Stanek-Misiąg E., Kaszaki – przyczyny powstawania, leczenie, https://www.mp.pl/pacjent/dermatologia/choroby/chorobyskory/277676,kaszaki-przyczyny-powstawania-leczenie

LIX/15219/02/24

20.05.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

Wyjątkowo wyspecjalizowana pod względem pełnionych funkcji i budowy, a jednocześnie delikatna błona bębenkowa bierze udział w przekazywaniu fal akustycznych oraz ochronie ucha środkowego. Zaburzenia w jej obrębie mogą odpowiadać za dokuczliwe objawy, w tym pogorszenie słuchu. W artykule omawiamy lokalizację, wygląd i działanie błony bębenkowej oraz podpowiadamy, jak dbać o tę część ucha.

Jak jest zbudowana i jak wygląda błona bębenkowa?

Błona bębenkowa to cienka membrana o eliptycznym kształcie, średnicy ok. 0,5 cm i grubości ok. 0,1 mm. Stanowi ona elastyczną przegrodę, która oddziela ucho zewnętrzne od ucha środkowego. Zdrowa, prawidłowa błona bębenkowa ma perłowoszary odcień, lekko połyskującą strukturę i jest nieco przezroczysta, dzięki czemu można dojrzeć rękojeść młoteczka. Struktura błony składa się z trzech warstw:

• warstwa naskórkowa (zewnętrzna),
• warstwa włóknista (środkowa),
• warstwa śluzowa (wewnętrzna).

Większość błony stanowi włóknisto-chrząstkowa część napięta (Pars tensa). Z kolei fragment wiotki (błona Schrapnela, Pars flaccida) pozbawiony jest tkanki włóknistej.

Cała budowa ucha, jak i jego poszczególnych części, jest inna w zależności od wieku. Błona bębenkowa w trakcie życia płodowego człowieka jest prawie całkowicie pionowa (prosta). W momencie narodzin membrana przyjmuje kąt nachylenia w granicach 43–65° do płaszczyzny poziomej i 50° pod względem płaszczyzny pionowej.

Jak wygląda proces zmiany dźwięków przez błonę bębenkową?

Funkcje błony bębenkowej to przede wszystkim przetwarzanie fal dźwiękowych, które są wcześniej wychwytywane przez ucho zewnętrzne i kierowane wzdłuż przewodu słuchowego. Część fal odbija się od błony, natomiast pozostałe są skupiane na jej powierzchni i wprowadzają ją w drgania. Powierzchnia błony jest bardzo duża w stosunku do okienka owalnego prowadzącego do ucha wewnętrznego, dzięki czemu dochodzi do wzmocnienia energii.

Następnie drgania mechaniczne trafiają na kosteczki słuchowe (młoteczek, kowadełko i strzemiączko), które pracując synergicznie, wzmacniają przekaz dźwiękowy. Omawiając, jak działa słuch, warto wyjaśnić, że w kolejnym etapie energia trafia do okienka owalnego i ślimaka, a wszystko to w celu przekazania informacji do mózgu, który odbiera i interpretuje dany sygnał.

Jak błona bębenkowa chroni ucho środkowe? Bariera fizyczna i biologiczna

Błona bębenkowa, pomimo niewielkich rozmiarów i delikatności, pełni funkcje ochronne przed czynnikami zewnętrznymi. Stanowi przede wszystkim:

• barierę fizyczną – oddziela dalsze części ucha od środowiska zewnętrznego (wody, ciał obcych);
• barierę biologiczną – wraz z woskowiną i zewnętrznym przewodem słuchowym ogranicza rozwój drobnoustrojów w uchu środkowym.

Częściowo membrana jest chroniona przed zbyt wysokimi dźwiękami. Odpowiada za to odruch mięśnia strzemiączkowego, który skutkuje napięciem kosteczek słuchowych i ograniczeniem ruchów błony. W ten sposób zmniejszeniu ulega przenoszenie drgań, co chroni ucho wewnętrzne.

Jak zaburzenia ciśnienia po obu stronach błony wpływają na jej funkcje?

Aby błona bębenkowa mogła prawidłowo funkcjonować, niezbędne jest utrzymanie równego ciśnienia po obu jej stronach. Odpowiada za to trąbka słuchowa (Eustachiusza), która reguluje przepływ powietrza dzięki ruchom żuchwy. Gdy ciśnienie nie jest wyrównane, np. podczas zmiany wysokości (lot, nurkowanie) lub w przebiegu infekcji górnych dróg oddechowych i obrzęku trąbki, może dochodzić do:

• uwypuklenia lub wciągnięcia błony bębenkowej,
• zaburzenia przewodzenia dźwięków (niedosłuch przewodzeniowy),
• uczucia zatkanego ucha,
• w skrajnych przypadkach do pęknięcia membrany.

Czym jest perforacja błony bębenkowej i co jest jej przyczyną?

Podrażnienie błony bębenkowej, podobnie jak każdej innej tkanki, to stosunkowo niewielkie otarcie wywołujące m.in. obrzęk i zaczerwienie. Jeśli jednak wystąpi przerwanie ciągłości tkanki, patologię taką określa się jako perforacja błony bębenkowej. Jest to nic innego, jak jej pękniecie, którego przyczyną mogą być czynniki:

• infekcyjne – w przebiegu chorób ucha, np. przy zapaleniu ucha środkowego, dochodzi do gromadzenia się wydzieliny, która napierając na błonę może doprowadzić do powikłania w postaci perforacji;
• urazy mechaniczne – może do nich dochodzić w następstwie przedostania się ciała obcego do kanału słuchowego, jak również przebicia patyczkiem higienicznym czy urazu ogólnego głowy, zwłaszcza kości skroniowej;
• ciśnieniowe (barotrauma) – w wyniku nagłej zmiany ciśnienia może dochodzić do nadmiernego uwypuklenia lub wciągnięcia błony i jej pęknięcia;
• hałasowe (uraz akustyczny) – uszkodzenie błony może być skutkiem ekspozycji na bardzo wysokie dźwięki.

Jakie są najczęstsze objawy uszkodzenia błony bębenkowej?

Uszkodzona czy też pęknięta lub przebita błona bębenkowa niemal zawsze wywołuje objawy. Należą do nich:

• ostry ból ucha;
• niedosłuchlub utrata słuchu;
• czasem wyciek z ucha lub krwawienie;
• szumy uszne, piszczenie w uszach;
• niekiedy bóle i zawroty głowy.

W przebiegu zapalenia ucha środkowego objawy perforacji błony bębenkowej często są zupełnie inne. Silny ból ucha, który występuje przy infekcji, najczęściej mija, gdy membrana pęknie. W takim momencie wydzielina uszna napierająca na błonę znajduje ujście, co redukuje ból. Również błona bębenkowa uszkodzona w niewielkim stopniu może nie dawać żadnych niepokojących symptomów.

Uszkodzenia błony bębenkowej – leczenie rekonstrukcyjne

Pęknięcie błony bębenkowej często zarasta samo dzięki stosunkowo dużej zdolności tych tkanek do samoregeneracji. Zależy to m.in. od rozległości uszkodzenia. Większe ubytki wymagają operacyjnej rekonstrukcji, czyli tympanoplastyki lub myringoplastyki.

Przy rozległym pęknięciu błony bębenkowej konieczna może okazać się chirurgiczna rekonstrukcja błony bębenkowej, zwana myringoplastyką. Zabieg taki ma na celu odtworzenie błony, a tym samym przywrócenie prawidłowego słyszenia, co w większości przypadków zostaje osiągnięte. Do odbudowania ubytków błony często wykorzystuje się tkanki własne pobrane od pacjenta. Jeśli natomiast doszło do poważniejszych uszkodzeń, konieczna może okazać się tympanoplastyka. Wówczas poza odbudową błony przeprowadza się rekonstrukcję łańcucha kosteczek słuchowych.

FAQ

Za co odpowiada błona bębenkowa?

Błona bębenkowa odpowiada za przekształcanie fal dźwiękowych w drgania mechaniczne. Jej rolą jest też ochrona ucha środkowego przed czynnikami zewnętrznymi.

Czy błona bębenkowa się regeneruje?

Pęknięcia i drobne urazy błony bębenkowej zwykle goją się w okresie od kilku tygodni do kilku miesięcy. W tym czasie należy jednak pamiętać o należytej pielęgnacji uszu. Przede wszystkim nie należy niczego wkładać do przewodu słuchowego oraz chronić ucho przed wodą. Z kolei poważniejsze uszkodzenia wymagają specjalistycznej pomocy.

Czy można słyszeć bez błony bębenkowej?

Można słyszeć bez błony bębenkowej, ale słuch jest wówczas znacznie osłabiony. Dzięki błonie fale dźwiękowe docierają do kosteczek słuchowych w formie wzmocnionych drgań, dlatego w przypadku jej uszkodzenia pojawia się niedosłuch przewodzeniowy.

Artykuł nie zastępuje konsultacji lekarskiej, jeśli występują u Ciebie objawy, konieczna jest konsultacja z lekarzem, aby ustalić przyczynę i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Artykuł zweryfikowany merytorycznie przez: lek. Michała Dąbrowskiego.

Źródła:

Bartoszewicz R. i in., Urazy ucha środkowego, „Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny” 2012, nr 1 (4), s. 303-308, https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S208453081270076X  (data dostępu: 20.10.2023).

Hassmann-Poznańska E., Technika badania otoskopowego i zasady interpretacji wyniku, https://www.mp.pl/otolaryngologia/artykuly/ucho/35939,technika-badania-otoskopowego-i-zasady-interpretacji-wyniku (data dostępu: 20.10.2023).

Wiatr M. i in., Czynniki prognostyczne u chorych leczonych operacyjnie z powodu perforacji błony bębenkowej przy nieuszkodzonym łańcuchu kosteczek słuchowych, „Otolaryngologia Polska” 2011, nr 65 (4), s. 266-271,https://otolaryngologypl.com/api/files/view/6097.pdf (data dostępu: 23.03.2026).

20.05.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

W przebiegu zmian łuszczycowych na skórze pojawiają się charakterystyczne plamy, grudki, wykwity i suche płaty. Łuszczyca jest chorobą przewlekłą, zapalną, o podłożu genetycznym, ale istotne znaczenie odgrywają w niej także czynniki środowiskowe. Niekiedy zmiany obejmują struktury małżowiny, okolicę za uchem i przewód słuchowy — wówczas mamy do czynienia z łuszczycą ucha. Dowiedz się więcej o przyczynach, objawach i sposobach leczenia łuszczycy na tej partii ciała!

Łuszczyca — co to za choroba?

Łuszczyca może rozwinąć się u osób w każdym wieku, ale najczęściej pierwsze objawy występują u osób młodych, między 20. a 40. rokiem życia. Chorują zarówno kobiety, jak i mężczyźni. Szacunkowo ten problem dotyczy ok. 4–5 % populacji, głównie rasy białej. To dermatologiczna choroba skóry, której towarzyszy stan zapalny i obecność charakterystycznej łuski. Zmiany pojawiają się na różnych obszarach ciała, głównie na łokciach, zgięciach kolan, dłoniach, stopach i tułowiu.

Choroba często obejmuje również skórę głowy. Początkowo może przypominać łupież. Specyficzne wykwity niemal zawsze dotyczą obszarów owłosionych — linii włosów, brwi, okolicy za uchem. Niekiedy zmiany obejmują dużą powierzchnię skóry, innym razem występują miejscowo. Ze względu na bliskość obszarów owłosionych chorzy często zmagają się z łuszczycą ucha. Wówczas zmiany mogą pojawić się na małżowinie, ale niekiedy dotyczą także przewodu słuchowego zewnętrznego. Choroba raczej nie rozwija się wewnątrz ucha, niemniej, ze względu na wywoływane podrażnienia, stanowi poważne ryzyko nadkażenia i rozwoju stanu zapalnego ucha zewnętrznego.

Jakie zmiany choroba wywołuje w budowie skóry?

Chorobie towarzyszy stan zapalny skóry, a także nieprawidłowy proces proliferacji naskórka. U osób zdrowych komórki naskórka migrują w kierunku jego powierzchni i stopniowo zostają zastępowane przez nowe. To naturalny proces keratynizacji (złuszczania), który trwa ok. 28 dni. Jeśli przebiega płynnie, zostaje niezauważony i pozwala na odnowę naskórka. Z kolei w przypadku łuszczycy ten proces jest znacznie skrócony, nawet do zaledwie kilku dni. W konsekwencji martwe komórki naskórka nie złuszczają się należycie, a gromadzą, przyjmując postać suchych płatów, wyraźnie odgraniczonych od zdrowej skóry. Takie zmiany określa się jako łuski, ponieważ składają się z wielu nagromadzonych warstw. Te z kolei znajdują się na rumieniowych plamach.

Charakterystyczne w przebiegu łuszczycy są dwa objawy widoczne po zdrapaniu blaszki. Jednym z nich jest objaw świecy stearynowej — skóra pod łuską jest błyszcząca, wygląda, jakby była pokryta cienką warstwą wosku. Drugi to objaw Auspitza — obecność kropelek krwi. U osób z łuszczycą występuje jeszcze jedna specyficzna cecha. To tzw. objaw Koebnera, który polega na tym, że w miejscu przerwania ciągłości tkanek, nawet na zdrowej skórze w okresie remisji, po kilku dniach rozwijają się zmiany łuszczycowe.

Warto jednak podkreślić, że istnieją różne typy tej choroby. Najczęściej spotykana jest łuszczyca zwykła (z charakterystyczną blaszką). Z kolei łuszczyca krostkowa cechuje się obecnością ropnych krost. Wymienia się też łuszczycę stawową, drobnogrudkową, kropelkową czy paznokci.

Najczęstsze objawy łuszczycy ucha

Zwykle w pierwszej kolejności na skórze pojawiają się czerwonobrunatne grudki z łuszczącą się powierzchnią. Wykwit pierwotny może mieć wielkość zaledwie kilku milimetrów. Z czasem zmiany osiągają średnicę kilku centymetrów i są pokryte srebrzystą łuską. Zwykle takim zmianom towarzyszą świąd, ból ucha i ogólny dyskomfort. Wykwitów nie należy jednak drapać, ponieważ przerwanie ciągłości naskórka zwiększa ryzyko zakażeń grzybiczych lub bakteryjnych odpowiedzialnych za zapalenie ucha zewnętrznego.

Jeśli dochodzi do zajęcia przewodu słuchowego, grzybica ucha może odpowiadać za gromadzenie się nadmiaru woskowiny, a nawet zaburzać słuch. Trudnością, zwłaszcza w okresie zaostrzenia objawów, może okazać się noszenie słuchawek, kolczyków czy aparatów słuchowych. Niestety łuszczyca znacznie pogarsza jakość życia pacjenta.

Co odpowiada za to schorzenie? Możliwe przyczyny łuszczycy

Niestety etiologia tej choroby wciąż pozostaje niewyjaśniona. Wiadomo jednak, że łuszczyca jest uwarunkowana genetycznie — ryzyko jej rozwoju wzrasta wielokrotnie u pacjentów, których członkowie rodziny również chorują. Schorzenie to zostało sklasyfikowane jako choroba autoimmunologiczna — w wielu aspektach potwierdzono niewłaściwe funkcjonowanie układu immunologicznego.

Niewątpliwie jest to więc problem zarówno dermatologiczny, ogólnoustrojowy, jak i emocjonalny. Pacjent z łuszczycą musi radzić sobie z poważnymi zmianami skórnymi, które są narażone na infekcje. Niekiedy objawy choroby budzą strach wśród społeczeństwa — zupełnie niepotrzebnie, ponieważ to schorzenie całkowicie niezaraźliwe! Nie zmienia to jednak faktu, że symptomy bywają bardzo nieestetyczne, a to jest częstym źródłem kompleksów czy nawet wycofania z życia towarzyskiego.

Co może powodować zaostrzenie objawów?

Najczęściej łuszczyca występuje w krajach wysokorozwiniętych. Duży wpływ na rozwój i nasilenie zmian mają czynniki środowiskowe, wśród których wymienia się głównie:

• przewlekły stres;
• warunki atmosferyczne, zwłaszcza niska wilgotność powietrza, chłód;
• urazy skóry — zadrapania, skaleczenia;
• infekcje skórne;
• przebyte infekcje ogólnoustrojowe, np. zakażenie paciorkowcowe;
• przyjmowanie niektórych leków, np. związków litu, beta-blokerów;
• dym papierosowy;
• alkohol;
• zaburzenia hormonalne.

Na czym polega diagnostyka tej choroby?

Najczęściej dermatolog stawia diagnozę na podstawie analizy wyglądu zmian skórnych. Przy podejrzeniu łuszczycy, ze względu na jej genetyczne podłoże, ważny jest też wywiad rodzinny. Niekiedy konieczne jest również wykonanie dalszych testów, np. badań histopatologicznych (z próbki pobranej tkanki). Właściwa diagnostyka jest bardzo ważna, ponieważ łuszczyca ucha, a także objawy na innych partiach ciała, niekiedy mogą przypominać inne poważne schorzenia, takie jak toczeń rumieniowaty, grzybica skóry czy łojotokowe zapalenie skóry.

Dostępne sposoby leczenia łuszczycy

W przypadku zmian obejmujących owłosioną skórę głowy i okolice ucha podstawą jest leczenie miejscowe za pomocą odpowiednich preparatów przyspieszających gojenie i redukujących stan zapalny. Do takich środków zalicza się kremy i maści zawierające m.in. kwas salicylowy, mocznik, cygnolinę, a także kortykosteroidy, analogi witaminy D3 (np. kalcypotriol, takalcytol). Do leczenia łuszczycy stosuje się także fototerapię i fotochemioterapię.

Jak pielęgnować ucho ze zmianami łuszczycowymi i unikać zakażenia?

Niezwykle ważna jest prawidłowa pielęgnacja, która pozwala na zmiękczenie blaszek i przyspiesza gojenie. Osoby chore muszą unikać zanieczyszczeń, dlatego kluczowa jest higiena. Chociaż zmiany w obrębie ucha niekiedy bardzo swędzą, pod żadnym pozorem nie należy ich zdrapywać. Małżowinę i widoczną część kanału słuchowego należy tylko delikatnie przemywać i każdorazowo stosować preparaty nawilżające, przeznaczone do pielęgnacji skóry łuszczycowej.

Źródła:

1. Czarniawska-Grzesińska M., Stępień B., Pietrzykowska-Fryca I.: Choroby ucha zewnętrznego najczęściej spotykane w praktyce dermatologicznej. Postępy Dermatologii i Alergologii XXIII; 2006/5.
2. Bożęcki A.: Praktyczne wskazówki rozpoznawania i leczenia łuszczycy. https://www.czytelniamedyczna.pl/610,praktyczne-wskazlwki-rozpoznawania-i-leczenia-uszczycy.html (data odczytu: 08.12.2022).
3. Łach K.: Łuszczyca (psoriasis).http://www.korektorzdrowia.pl/wp-content/uploads/krzysztof-c581ach-c581uszczyca-psoriasis.pdf (data odczytu: 08.12.2022).
4. Wielowieyska-Szybińska D., Wojas-Pelc A.: Przebieg i postępowanie w łuszczycy zwykłej. Post Dermatol Alergol 2012; XXIX, 2: 123–127. https://razemrazniej.pl/wp-content/uploads/2020/02/Przebieg-i-post%C4%99powanie-w-%C5%82uszczycy-zwyk%C5%82ej.pdf (data odczytu: 08.12.2022).
5. Blades N.: Psoriasis in Your Ears, https://www.webmd.com/skin-problems-and-treatments/psoriasis/psoriasis-in-ears?fbclid=IwAR0B6d2tOYbE5e2hy73zTwszOUnGHy40Gnw_FFS0pMUZkLqraiNOKIkMkgo (data odczytu: 08.12.2022).

19.05.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

Gronkowiec w uchu jest przypadłością uciążliwą, trudną zarówno do zdiagnozowania, jak i leczenia. Może atakować różne partie ciała, jednak szczególnie często rozwija się w uchu oraz w obszarze nosogardzieli. Objawy zakażenia gronkowcem mogą być bardzo różne – to zależy przede wszystkim od stopnia zaawansowania choroby i ogólnego stanu zdrowia dotkniętej nią osoby. Dowiedz się więcej na temat tej przypadłości i sprawdź, jak ją leczyć.

Czym jest gronkowiec?

Gronkowiec ( łac. Staphylococcus) należy do bakterii gram-dodatnich. Bytuje w nosogardzieli, przedsionku nosa, wnętrzu ucha, dołach pachowych, okolicy odbytu, na skórze (szczególnie w miejscu graniczącym z włosami głowy), a w przypadku kobiet również w okolicach intymnych. Jest wyjątkowo odporny na wysokie temperatury. Zakażenie najczęściej ma miejsce na oddziałach szpitalnych, przy czym dotyczy zarówno pacjentów, jak i personelu.

Bakteria stanowi poważne zagrożenie między innymi ze względu na wydzielanie enterotoksyny, która jest odporna na większość antybiotyków. Może wywoływać wiele schorzeń, w tym również niezwykle trudną w leczeniu sepsę. Należy zauważyć, że bycie nosicielem gronkowca nie oznacza jeszcze występowania objawów – z tego właśnie względu wskazanie obecnych, byłych czy potencjalnych osób zakażonych nie jest łatwym zadaniem.

Wśród ludzi zazwyczaj diagnozuje się zakażenia gronkowcem złocistym (łac. Staphylococcus aureus). Jest on również jednym z najgroźnieszych patogenów dla człowieka z uwagi na wytwarzane przez bakterię toksyny i enzymy. Gronkowiec złocisty należy ponadto do najczęstszych przyczyn zapalenia ucha o podłożu bakteryjnym.

Gronkowiec w uchu – przyczyny zakażenia

Gronkowiec w uchu może rozwinąć się z różnych przyczyn. Trzeba przede wszystkim pamiętać, że gronkowiec jest zaraźliwy. Do zarażenia dochodzi między innymi poprzez:

• drogę kropelkową;
• bezpośredni kontakt z osobą zarażoną;
• zjedzenie skażonego pożywienia (szczególnie mięsa i wędlin, lodów, ciastek, przetworów mlecznych, sałatek ziemniaczanych czy kremów);
• styczność z przedmiotami osób zakażonych;
• stosunek płciowy z nosicielem bakterii;
• zakażenie już istniejącego miejsca przerwania ciągłości tkanki (skaleczenia czy rany).

Szczególnie narażone na zakażenie gronkowcem są osoby o obniżonej odporności. Mogą to być pacjenci cierpiący na schorzenia przewlekłe, o słabej odpowiedzi immunologicznej, dzieci czy osoby starsze. Jest również szczególnie niebezpieczny dla kobiet w ciąży, gdyż może stanowić poważne zagrożenie zarówno dla ciężarnej, jak i kształtującego się płodu.

Objawy gronkowca w uchu

Bytujący w uchu gronkowiec może jednocześnie pojawić się zarówno na skórze, jak i w tkance podskórnej. Między innymi z tego względu objawy mogą przyjąć różną postać. Do jednych z najczęstszych symptomów zakażenia gronkowcem zalicza się:

• uczucie silnego świądu;
• zaczerwienienie skóry w uchu lub wokół niego;
• wysoką gorączkę;
• nawracające bóle głowy;
• nadwrażliwość na dotyk w obrębie ucha;
• poczucie nadmiernego napięcia, ściągnięcia skóry w zajętym obszarze;
• opuchliznę ucha;
• uczucie przypominające napięcie w obszarze ucha, szczególnie w jego wnętrzu;
• ropny wyciek z ucha;
• ból małżowiny oraz pozostałych obszarów ucha, szczególnie przy poruszaniu tą częścią, np. podczas przeżuwania jedzenia;
• przejściowe pogorszenie słuchu, które może występować tylko po jednej stronie.

Diagnostyka gronkowca w uchu

Występowanie gronkowca w uchu może objawiać się na rozmaite sposoby, co znacznie utrudnia diagnostykę. Dlatego jeśli zaczniesz odczuwać jakiekolwiek niepokojące zmiany czy dyskomfort w uchu lub jego okolicach, koniecznie udaj się do laryngologa. Specjalista zbierze dokładny wywiad. Jeśli wykluczy inne przyczyny problemu zdrowotnego i uzna, że rzeczywiście źródłem dolegliwości może być zakażenie gronkowcem, zleci dodatkowe badania mikrobiologiczne. Zazwyczaj konieczne będzie wtedy pobranie wymazu z ucha, dzięki któremu możliwe jest potwierdzenie lub wykluczenie zakażenia.

Gronkowiec w uchu – leczenie zakażenia

Leczenie gronkowca jest trudne, ponieważ jest on odporny na większość antybiotyków, a to właśnie antybiotykoterapia jest najskuteczniejszym sposobem terapii. Nie zadziała tu między innymi penicylina, niektóre antybiotyki makrolidowe i fluorochinolony, a także cefalosporyny (antybiotyki półsyntetyczne).

Dlatego przed rozpoczęciem leczenia konieczne będzie wykonanie tzw. antybiogramu. To badanie mikrobiologiczne, dzięki któremu specjalista może określić, z jakim dokładnie szczepem bakterii gronkowca ma do czynienia oraz na jakie antybiotyki dana bakteria odpowiednio zareaguje. Pamiętaj również, że po wdrożeniu antybiotykoterapii nie wolno jej przerywać, przede wszystkim ze względu na to, że gronkowiec w uchu jest problemem o charakterze nawracającym. Co więcej, zaleczone, a nie wyleczone do końca schorzenie może wiązać się z pojawieniem się licznych powikłań, czasem wyjątkowo groźnych dla zdrowia.

Gronkowiec w uchu – leczenie naturalne

Naturalne leczenie gronkowca w uchu może służyć jedynie jako wsparcie leczenia farmakologicznego pod okiem specjalisty. W żadnym wypadku nie powinno stanowić jedynej metody radzenia sobie z zakażeniem. Naturalne leczenie polega przede wszystkim na wspieraniu działania układu immunologicznego pacjenta.

Można np. zdecydować się na rozsądną suplementację. Istotna będzie również zmiana trybu życia oraz wyeliminowanie niezdrowych przyzwyczajeń. Pomocna jest zdrowsza dieta, ruch na świeżym powietrzu, a także odstawienie lub przynajmniej ograniczenie używek, takich jak kawa, alkohol czy papierosy. Skuteczną metodą jest również dbanie o właściwy odpoczynek oraz zdrowy, nieprzerwany sen o odpowiedniej długości, a także zmniejszenie stresu. Nie bez znaczenia jest również przestrzeganie zasad higieny osobistej.

Konsekwencje zaniechania leczenia gronkowca w uchu

Przerwane lub, co gorsza, zaniechane leczenie infekcji gronkowcowej w uchu może mieć fatalne konsekwencje dla pacjenta. Szczególnie niebezpieczną sytuacją jest również przeniesienie się gronkowca z ucha do krwiobiegu, co może zakończyć się nawet groźną sepsą. Niekiedy bakterie gronkowca mogą wywołać również zespół wstrząsu toksycznego czy zapalenia płuc, dróg moczowych, tchawicy, a także mięśnia sercowego czy wsierdzia, co jest niebezpieczne nie tylko dla zdrowia, lecz także życia pacjenta.

Źródła:

1. Brook I., Role of methicillin-resistant Staphylococcus aureus in head and neck infections, The Journal of Laryngology & Otology 2009, nr 123.12, s. 1301-1307.
2. Rogalska M., Gronkowce. Zakażenie, przyczyny, objawy i leczenie, https://www.mp.pl/pacjent/choroby-zakazne/choroby/zakazenia-bakteryjne/158226,zakazenia-gronkowcowe (dostęp: 19.12.2023).
3. Zagor M., Zakażenia ucha zewnętrznego, https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/choroby/choroby-uszu/106224,zakazenia-ucha-zewnetrznego (dostęp: 19.12.2023).

17.05.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

Woda utleniona to najpowszechniejszy środek stosowany do dezynfekcji skóry i błon śluzowych. Roztwór dostępny bez recepty stanowi prosty środek do odkażania ran, często bywa wykorzystywany także przy infekcjach uszu. Czy słusznie? Czy woda utleniona aplikowana do uszu może pomóc? Wyjaśniamy, dlaczego działanie takie nie jest zalecane przez lekarzy, a także wymieniamy przeciwwskazania do tego typu procedur.

1. Właściwości i działanie wody utlenionej
2. Woda utleniona – jak działa na ucho?
3. Czyszczenie uszu wodą utlenioną to dobry pomysł?
4. Czy leczenie uszu wodą utlenioną wywołuje skutki uboczne?
5. Domowe sposoby na zatkane ucho i ból ucha

Właściwości i działanie wody utlenionej

Woda utleniona z chemicznego punktu widzenia jest wodnym roztworem nadtlenku wodoru (nadtlenek diwodoru). Związek ten o wzorze H₂O₂ składa się z dwóch atomów wodoru i w odróżnieniu od zwykłej wody z dwóch, a nie jednego, atomów tlenu. Dodatkowy atom tlenu łatwo oddziela się od cząsteczki, co warunkuje działanie utleniające.

Tlen atomowy wytwarzany podczas rozkładu nadtlenku wodoru wywołuje denaturację białek drobnoustrojów, co doprowadza do ich zniszczenia. Z tego też powodu woda utleniona jest powszechnie stosowana do odkażania ran i płukania gardła. Niektórzy uważają, że woda utleniona może być aplikowana również do uszu. Przed podjęciem decyzji o takim sposobie postępowania warto jednak sprawdzić, jakie skutki uboczne może wywołać płukanie uszu wodą utlenioną i czy w ogóle leczenie w ten sposób jest skuteczne.

Woda utleniona do ucha – jak działa?

Rozkład wody utlenionej do wodoru i tlenu atomowego następuje po kontakcie ze skórą, a dokładniej z jej wydzielinami. Woda utleniona działa na ucho tak samo, jak po podaniu na skórę w innych częściach ciała czy na błony śluzowe. W uchu jednak nie pieni się tak intensywnie, jak np. przy podaniu na ranę pokrytą krwią lub ropą. Wytwarzanie tlenu atomowego jest równoznaczne z działaniem:

• bakteriobójczym,
• grzybobójczym,
• wirusobójczym

Czyszczenie uszu wodą utlenioną – czy to dobry pomysł?

Należy pamiętać, że czyszczenie ucha wodą utlenioną działa odkażająco tylko w przypadku rozwoju patogenów beztlenowych, które ulegają zniszczeniu właśnie po kontakcie z tlenem. Działanie takie nie ma uzasadnienia w przypadku bakterii tlenowych, które odpowiadają za wiele infekcji uszu.

Woda utleniona do uszu nie powinna być podawana samodzielnie. Czyszczenie, czy też płukanie uszu wodą utlenioną w większości przypadków jest nie tylko nieskuteczne, ale może doprowadzić do pogorszenia stanu zdrowia. Działanie takie niesie również ryzyko wystąpienia skutków ubocznych.

Czy leczenie uszu wodą utlenioną wywołuje skutki uboczne?

Roztwór wody utlenionej wykorzystywany jest często przy pierwszych oznakach przeziębienia, np. do płukania jamy ustnej i gardła. Ponadto wiele osób praktykuje czyszczenie i płukanie uszu wodą utlenioną. Warto jednak zaznaczyć, że roztwór ten posiada bardzo silne właściwości utleniające, dlatego istnieje możliwość uszkodzenia delikatnych struktur ucha, głównie wrażliwego nabłonka wyściełającego przewód słuchowy oraz cienkiej błony bębenkowej.

Leczenie uszu wodą utlenioną może wywołać skutki uboczne, zwłaszcza jeśli doszło wcześniej do perforacji (pęknięcia) błony bębenkowej lub jej uszkodzenia w jakimkolwiek stopniu – są to bezwzględne przeciwwskazania do aplikowania jakichkolwiek preparatów dousznych na własną rękę, a zwłaszcza do płukania uszu wodą utlenioną lub innym płynem. Przy perforacji błony bębenkowej płyn może doprowadzić do podrażnienia błędnika. W konsekwencji pojawiają się skutki uboczne, takie jak m.in. zawroty głowy, zaburzenia równowagi, nudności i wymioty.

Co więcej, długotrwałe aplikowanie wody utlenionej do uszu, nawet w niewielkiej ilości, zwiększa wilgotność wewnątrz ucha, co może prowadzić do maceracji przewodu słuchowego, czyli podrażnienia pod wpływem nadmiernego zmiękczenia tkanek. To z kolei zwiększa ryzyko wnikania drobnoustrojów, zagrażając tym samym rozwojem infekcji uszu o różnym podłożu.

Co więcej, nadmiar wilgoci w przewodzie słuchowym jest jedną z przyczyn obrzęku, co z kolei wywołuje dolegliwości bólowe i dyskomfort w uchu.

Co zrobić w przypadku dolegliwości ze strony narządu słuchu? Zdania na temat stosowania wody utlenionej do ucha są podzielone. Zwolennicy naturalnych metod zachwalają czyszczenie uszu wodą utlenioną, z kolei większość lekarzy przestrzega przed samodzielnym postępowaniem w przypadku występowania dolegliwości ze strony narządu słuchu.

Obserwując niepokojące objawy, należy skonsultować się z lekarzem, który oceni stan przewodu słuchowego i poinstruuje, jak powinno wyglądać prawidłowe i bezpieczne leczenie stanu zapalnego uszu.

Po wykluczeniu perforacji błony bębenkowej specjalista może zalecić np. stosowanie kropli oraz przepisać preparaty do stosowania doustnego. Zdarza się, że objawy ze strony narządu słuchu wynikają np. z zatkania uszu woskowiną. W takich przypadkach lekarz udzieli fachowej pomocy, dokonując płukania uszu. Czynności tej nie należy wykonywać samodzielnie, zarówno wodą utlenioną, jak i jakimkolwiek innym roztworem.

Domowe sposoby na zatkane ucho i ból ucha

Zatkane ucho może mieć różną etiologię. Do częstych przyczyn należy zapalenie ucha lub nadmiar woskowiny, która zatyka kanał słuchowy. W przypadkach tych poza uczuciem zatkania mogą pojawić się również dolegliwości bólowe, obrzęk i swędzenie ucha.

Na dolegliwości bólowe wynikające ze stanu zapalnego ucha bądź powstania czopu woskowinowego można zastosować wyrób medyczny LIX, który wspomaga osuszanie przewodu słuchowego i redukuje ból ucha.

Źródła:

1. Sierpniowska O., Hydrogenii peroxydum – przeżytek, czy woda życia. https://www.aptekarzpolski.pl/wiedza/07-2012-hydrogenii-peroxydum-przezytek-czy-woda-zycia/ (data dostępu: 31.07.2023).
2. Szołdra-Seiler A., Uczucie zatkanego ucha, https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/lista/88673,uczucie-zatkanego-ucha (data dostępu: 31.07.2023).

02.02.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

Za zatkane ucho najczęściej odpowiada woskowina gromadząca się w przewodzie słuchowym zewnętrznym. Uczucie zatkanych uszu, często w połączeniu z szumem i bólami głowy, może wynikać również z przeziębienia, przedostania się wody do ucha czy z poważniejszych schorzeń, takich jak stan zapalny i pęknięcie błony bębenkowej. W niektórych przypadkach uszy można oczyścić samodzielnie. Wypróbuj sposoby na zatkane ucho i sprawdź, kiedy niezbędna jest pomoc lekarza laryngologa.

Zatkane ucho – przyczyny

Wśród przyczyn zatkanego ucha wymienia się m.in.:

• czop woskowinowy,
• infekcje górnych dróg oddechowych i zapalenie ucha środkowego,
• zmiany ciśnienia wewnątrz ucha,
• niedrożność trąbki słuchowej.

Rozpoznanie przyczyny jest kluczowe dla prawidłowego wdrożenia środków zaradczych. Jeśli więc problem utrzymuje się od dłuższego czasu, a domowe sposoby nie przynoszą efektów, należy skonsultować swój stan z lekarzem. Poniżej znajdziesz również szersze omówienie potencjalnych przyczyn zatkanego ucha, co może pomóc Ci w zidentyfikowaniu Twojego problemu.

Czop woskowinowy

Do najczęstszych przyczyn wywołujących uczucie zatkanych uszu należy gromadząca się woskowina. Wosk uszny jest wydzieliną naturalną, która warunkuje zachowanie prawidłowego nawilżenia kanału słuchowego i zabezpiecza ucho przed drobnoustrojami. Niestety u niektórych osób woskowina wytwarza się w nadmiarze, zwężając światło przewodu słuchowego lub całkowicie zatykając ucho. Najczęściej przyczyną tego jest nadmierne czyszczenie uszu i niewłaściwe stosowanie patyczków higienicznych. Nadprodukcja woskowiny może dotyczyć także osób przebywających w zanieczyszczonych pomieszczeniach lub noszących aparaty słuchowe.

Infekcje górnych dróg oddechowych i zapalenie ucha środkowego

Przyczyną uczucia zatkanych uszu mogą być również przeziębienie i wszelkie infekcje górnych dróg oddechowych. Za zatkane uszy odpowiada przede wszystkim katar i towarzyszący mu obrzęk śluzówki nosa, który może zająć także trąbkę słuchową, łączącą uszy z nosem. Przewlekły nieżyt nosa i zatok może przyczynić się również do zapalenia ucha środkowego. Wypełniający je śluz daje wówczas wrażenie przelewania się wydzieliny w uchu i uczucie jego zatkania.

Ze względu na budowę anatomiczną to właśnie podczas przeziębienia często dochodzi do zatkania ucha. Infekcje dotykające zatoki, a także kaszel również podrażniają kanał słuchowy i mogą sprawiać, że osoba chora czuje dyskomfort w uchu.

Zmiany ciśnienia wewnątrz ucha

Kolejnym powodem zatkania ucha może być zmiana ciśnienia wewnątrz ucha. Nadmiar przedostającego się powietrza wywołuje ucisk na trąbkę słuchową, co może być odczuwane jako zatkane ucho. Dyskomfort może pojawić się nagle, np. podczas podróży samolotem lub nurkowania. Podobne dolegliwości występują wtedy, gdy woda przedostanie się do kanału słuchowego.

Niedrożność trąbki słuchowej

Za zatkane ucho może odpowiadać również niedrożna trąbka słuchowa. Przyczyną dysfunkcji trąbki Eustachiusza bywają z kolei ostre infekcje o podłożu wirusowym, bakteryjnym lub alergicznym. W przypadku niedrożności trąbki, której towarzyszy infekcja górnych dróg oddechowych, dochodzi do gromadzenia się płynu w uchu środkowym, co poza uczuciem zatkanego ucha powoduje również m.in. uczucie pełności w uchu, szumy uszne i zaburzenia słuchu.

Objawy zatkanego ucha

Zatkanym uszom mogą towarzyszyć różne objawy, w zależności od przyczyny tego stanu. Najczęściej do powszechnych objawów należą:

• ból ucha,
• niedosłuch,
• szumy uszne,
• uczucie pełności w uchu,
• zawroty głowy.

Jeśli objawy te nie ustępują pomimo zastosowania domowych sposobów na odetkanie ucha, koniecznie skonsultuj się z lekarzem.

Sposoby na ucho zatkane nadmiarem woskowiny

Podejrzewając, że uczucie dyskomfortu powoduje woskowina, można w pierwszej kolejności sięgnąć po domowe sposoby na zatkane ucho. W celu usunięcia zalegających złogów należy zmiękczyć woskowinę za pomocą parafiny lub specjalnych preparatów w postaci kropli bądź aerozolu. Takie środki należy stosować ściśle według zaleceń umieszczonych na ulotce opakowania. Zwykle krople aplikuje się 2-3 razy dziennie. Wosk powinien wypłynąć samoistnie w ciągu kilku dni.

Rozmiękczanie woskowiny to dobry sposób na zatkane ucho, ale tylko jeśli nie pojawiły się inne objawy. Zatkane ucho z towarzyszącym bólem wymaga konsultacji z lekarzem. Konieczne jest wykluczenie ewentualnego stanu zapalnego ucha lub perforacji (pęknięcia) błony bębenkowej. W takich przypadkach odtykanie ucha mogłoby pogorszyć stan zdrowia.

Pod żadnym pozorem nie należy usuwać woskowiny usznej patyczkami higienicznymi. Grozi to wepchnięciem wosku, przyczynia się do jego nadprodukcji, a także niesie ryzyko uszkodzenia błony bębenkowej i trwałego uszkodzenia słuchu!

Jeśli w uchu wytworzył się twardy czop woskowinowy, jedynym skutecznym sposobem na jego usunięcie może być płukanie ucha (irygacja) lub ręczne wyjęcie wosku za pomocą specjalnego sprzętu. Takiego zabiegu nie należy wykonywać samodzielnie. Tylko specjalista wie, jak przepłukać ucho prawidłowo i bezpiecznie. Co ważne, istnieje szereg przeciwwskazań do płukania ucha, dlatego jeśli ucho jest zatkane korkiem woskowiny, nie warto decydować się na samodzielne działania.

Jak odetkać ucho zatkane z powodu towarzyszącego kataru?

Zatkane ucho od kataru to częsta przypadłość, ale pod żadnym pozorem nie należy bagatelizować tego objawu. Nieleczony katar i przewlekle chore zatoki mogą doprowadzić do trwałego podrażnienia trąbki słuchowej, a nawet do rozwoju zapalenia ucha.

Jak odetkać zatkane ucho w takim przypadku? Podstawą jest przede wszystkim leczenie infekcji i udrożnienie dróg oddechowych. Warto sięgnąć po:

• krople do nosa o działaniu przeciwobrzękowym;
• preparaty niwelujące stan zapalny gardła oraz środki łagodzące kaszel;
• pomocne mogą okazać się również inhalacje, które nawilżą drogi oddechowe, łagodząc podrażnienie i obrzęk.

Jak się pozbyć wody z ucha?

Uczucie zatkanego ucha często pojawia się po kąpieli w basenie lub myciu głowy pod mocnym strumieniem. Podstawą zachowania zdrowych uszu jest zabezpieczenie ich przed nadmierną wilgocią. Woda zalegająca w kanale słuchowym zewnętrznym skutkuje tymczasowym pogorszeniem słuchu, a także stwarza idealne warunki do rozwoju bakterii, co grozi stanem zapalnym ucha, znanym również jako ucho pływaka, lub uszkodzeniem kanału słuchowego.

Warto więc pamiętać o odpowiedniej higienie, zwłaszcza w przypadku dzieci. Myjąc głowę dziecku, należy unikać kierowania strumienia do wnętrza ucha. Małżowinę należy myć za pomocą wody i delikatnego mydła, nie wolno wprowadzać wody do kanału słuchowego. Po umyciu ucho należy dokładnie osuszyć. Usuwa się tylko wydzielinę, która wypłynęła z przewodu słuchowego. Jeśli jednak dojdzie do przedostania się wody i po kąpieli dokucza uczucie zatkanych uszu, należy możliwie jak najszybciej pozbyć się wody z ucha.

Jak odetkać ucho zatkane wodą? Istnieją sprawdzone sposoby na ucho zatkane wodą. Oto one:

• Żucie gumy i ssanie cukierków – bardzo prosta, ale skuteczna metoda. W trakcie żucia gumy wzmaga się produkcja śliny, którą połykamy. Przełykanie natomiast udrażnia przewód słuchowy, ułatwiając odetkanie ucha. Czynność warto wykonywać także podczas lotu samolotem, ponieważ wzmożona aktywność ślinianek ułatwia wyrównanie ciśnienia wewnątrz ucha.
• Ziewanie i głębokie wdechy – wymuszają ruch żuchwy, a tym samym ruch w okolicy przewodów słuchowych.
• Stosowanie środków o działaniu osmotycznym – krople na bazie glicerolu (naturalnego składnika tłuszczów i olei roślinnych) dzięki właściwościom osmotycznym ułatwiają usuwanie wody z kanału słuchowego, a także zmniejszają obrzęk, redukując tym samym dolegliwości bólowe.
• Przechylenie głowy – kiedy czujesz, że w uchu pozostaje woda, warto pochylić głowę i pociągnąć płatek uszny. Wywoła to niewielki ruch tkanek wyścielających kanał słuchowy, a tym samym ułatwi pozbycie się wody. Pamiętaj jednak, że nie należy potrząsać głową w celu usunięcia wody! Mogłoby to spowodować przedostanie się wody do głębszych struktur kanału słuchowego.

Zatkane ucho – co zrobić, gdy dyskomfort nie mija?

Domowe sposoby na zatkane uszy można stosować tylko przez 2–3 dni. Jeśli w tym czasie dolegliwości nie mijają, warto skonsultować się z lekarzem. Zdarza się, że zatkane uszy i szum są objawami poważnych schorzeń. Wizyta u laryngologa jest wówczas konieczna. Specjalista podczas badania otoskopowego sprawdzi stan ucha i zaleci odpowiednie postępowanie.

Na wcześniejszą wizytę należy się bezwzględnie udać, jeśli podejrzewamy, że uczucie zatkanych uszu może wynikać z obecności ciała obcego w uchu. Małe dzieci często wkładają rozmaite przedmioty do kanału słuchowego. Nie zawsze natomiast są one widoczne podczas samodzielnej wizualnej oceny. Niejednokrotnie również w przypadku osób dorosłych dochodzi do zatkania uszu np. kawałkiem waty. Próby usunięcia ciała obcego z ucha mogą skutkować jego wepchnięciem do głębszych struktur, dlatego w takich sytuacjach najbezpieczniej jest udać się do lekarza.

Wskazaniem do szybkiej konsultacji z lekarzem są także jednocześnie występujące objawy takie, jak:

• wydzielina z ucha o przykrym zapachu;
• ból ucha, kłucie w uchu;
• zawroty głowy;
• wymioty i biegunki.

Zatkane ucho – FAQ

Co zrobić, żeby odetkać uszy?

Znane sposoby na odetkanie ucha to m.in. ziewanie, intensywne przełykanie śliny, żucie gumy, ciepły okład na ucho, a także przechylenie głowy i jednoczesne pociągnięcie za płatek ucha. Czasami jednak odetkanie ucha wymaga sięgnięcia po przeznaczone do tego środki, jak spraye czy krople do uszu. Jeśli nawet to nie pomoże, należy udać się do lekarza.

Czy zatkane ucho jest niebezpieczne?

Zatkane ucho nie musi być niebezpiecznym objawem, jeśli tylko znana jest przyczyna tego stanu i zostaną podjęte odpowiednie leczenie. Zawsze warto skonsultować ten problem z lekarzem, by mógł on postawić prawidłową diagnozę. Zatkane ucho może bowiem prowadzić do poważniejszych powikłań, np. pęknięcia błony bębenkowej, jeśli przyczyną niedrożności jest zalegająca w uchu wydzielina.

Kiedy do laryngologa z zatkanym uchem?

Jeśli problem zatkanego ucha nie mija pomimo podjęcia prób jego odetkania i zastosowania specjalnych preparatów do uszu, należy skonsultować się z laryngologiem. Ponadto do lekarza należy zgłosić się bezzwłocznie, jeśli zatkaniu ucha towarzyszy silny ból. Specjalista określi dokładną przyczynę stanu i zaleci odpowiednie leczenie.

Artykuł nie zastępuje konsultacji lekarskiej, jeśli występują u Ciebie objawy, konieczna jest konsultacja z lekarzem, aby ustalić przyczynę i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Artykuł zweryfikowany merytorycznie przez: lek. Michała Dąbrowskiego

Źródła:

1. Szołdra-Seiler A., Ostra niedrożność trąbki słuchowej, https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/lista/98890,ostra-niedroznosc-trabki-sluchowej (data odczytu: 04.04.2024).
2. Szołdra-Seiler A., Uczucie zatkanego ucha, https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/lista/88673,uczucie-zatkanego-ucha (data odczytu: 04.04.2024).
3. Kacprzyk, Czop woskowinowy – jak prawidłowo dbać o higienę uszu, https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/inne-zagadnienia/286540,uszy-woskowina-czop (data odczytu: 04.04.2024).

25.01.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

Nieżyt ucha, który najczęściej jest powikłaniem po infekcji górnych dróg oddechowych, określa się jako kataralne zapalenie ucha, czy też potocznie „ucho kataralne”. Z medycznego punktu widzenia jest to zapalenie trąbki słuchowej, która stanowi łącznik między gardłem a uchem środkowym. Przyczyny tej choroby to wirusy, rzadziej bakterie. Schorzeniu zwykle towarzyszy ból ucha i objawy przeziębienia, takie jak katar, kaszel, podwyższona temperatura ciała i ogólnie złe samopoczucie. Dowiedz się więcej o przyczynach, objawach i leczeniu kataralnego zapalenia ucha!

Co to jest kataralne zapalenie ucha?

Kataralne zapalenie ucha, zwane również nieżytowym zapaleniem ucha, to nieprzyjemna dolegliwość, powodująca ból i niekiedy problemy ze słuchem. Jest to powikłanie po infekcji górnych dróg oddechowych, kiedy zakażenie przenosi się z gardła do ucha. Przeziębienie (infekcja wirusowa) wzmaga produkcję śluzu, może powodować obrzęk i zaczerwienienie trąbki słuchowej, która łączy jamę bębenkową ucha środkowego z gardłem.

Na kataralne zapalenie ucha cierpią najczęściej dzieci. Dlaczego? Za infekcję odpowiedzialne są patogeny chorobotwórcze przedostające się do ucha środkowego z innych części, takich jak nos, zatoki i gardło. U najmłodszych pacjentów droga między nosem i gardłem a strukturami ucha jest skrócona ze względu na niedojrzałą budowę anatomiczną. Jeśli zatem w przebiegu infekcji górnych dróg oddechowych Twój maluch zaczyna chwytać się za ucho, pocierać je lub bezpośrednio komunikować dolegliwości bólowe związane z narządem słuchu, warto jego stan skonsultować z laryngologiem. Ból ucha u dziecka przy przeziębieniu może bowiem świadczyć o infekcji.

Podatność na nieżytowe zapalenie ucha wzrasta również u osób z osłabionym układem immunologicznym, który nie zwalcza należycie patogenów chorobotwórczych. Warto też podkreślić, że infekcja kataralna nie powinna być mylona z przewianym uchem, co się zdarza z uwagi na dosłowne znaczenie słowa przeziębienie. W przypadku ekspozycji na silny, zwłaszcza chłodny wiatr faktycznie może dochodzić do wychłodzenia tkanek przewodu słuchowego i przez to ich podrażnień, co zwiększa ryzyko infekcji. Wówczas jednak, jeśli dochodzi do namnażania się drobnoustrojów, jest to zapalenie ucha zewnętrznego.

Nieżytowe zapalenie ucha środkowego – przyczyny

Infekcja kataralna to choroba wywoływana przez namnażanie się w uchu środkowym chorobotwórczych patogenów. Te przedostają się najczęściej z nosa i gardła, dlatego też jednoczesny katar i ból ucha to częsta przypadłość. Przyczyny stanu zapalnego to w większości przypadków drobnoustroje wirusowe, np. rhinowirusy, wirusy paragrypy, koronawirusy czy wirus RSV (syncytialny wirus oddechowy). Wyróżnia się przeszło 200 patogenów wirusowych, które mogą wywoływać kataralne zapalenie ucha.

Zakażenie bakteryjne rzadko jest pierwotną przyczyną zapalenia ucha o charakterze kataralnym. Do nadkażenia bakteriami może jednak dochodzić w przebiegu choroby wirusowej, która upośledza układ odpornościowy i wywołuje podrażnienia, co zwiększa ryzyko rozwoju kolejnej infekcji.

Często mówi się, że ucho jest zatkane przy przeziębieniu. W części przypadków objaw taki nie jest związany z infekcją kataralną, a wynika jedynie ze zmiany ciśnienia w uchu pod wpływem zwiększonej produkcji kataru. Jeśli jednak dojdzie do namnożenia drobnoustrojów w uchu środkowym, mowa już o kataralnym zapaleniu ucha.

Zatkane ucho przy katarze może mieć również podłoże alergiczne. Przewlekle utrzymująca się nadprodukcja wydzieliny nosowej, która spływa po tylnej części gardła, może odpowiadać za drażnienie trąbki słuchowej. W konsekwencji staje się ona podatniejsza na zapalenie.

Objawy kataralnego zapalenia ucha

Układ immunologiczny przy kontakcie z zagrożeniem uruchamia mechanizm obronny, zwiększa się wydzielanie przeciwciał przez błony śluzowe i najczęściej wzrasta temperatura ciała. W konsekwencji pojawia się nieżyt ucha poprzedzony stopniowym rozwojem obrzęku. Z tego powodu osoba przeziębiona lub po niedawno przebytej infekcji może odczuwać ból ucha.

Objawy kataralnego zapalenia ucha obejmują symptomy dotyczące narządu słuchu, jak również ogólnoustrojowe, uznawane za typowe symptomy przeziębienia. Są to m.in.:

• rozpierający lub kłujący ból ucha;
• uczucie pełności w uchu;
• swędzenie uszu;
• uczucie zatkania ucha;
• szumy uszne;
• trzeszczenie i strzelanie w uszach, zwłaszcza przy przełykaniu;
• niedosłuch;
• stan podgorączkowy lub gorączka;
• osłabienie;
• ból gardła, chrypka;
• nieżyt nosa (potocznie katar);
• niekiedy kaszel.

W przypadku dzieci chorobę można podejrzewać na podstawie prób sięgnięcia rączką do ucha i ogólnego rozdrażnienia. Ssanie nasila objawy, dlatego niemowlęta bywają płaczliwe szczególnie podczas posiłku.

Jak leczyć infekcję kataralną? Sposoby na ból ucha przy katarze

Podstawą leczenia jest opanowanie źródła choroby, którym w przypadku kataralnego zapalenia ucha jest pierwotne przeziębienie. Ucho kataralne w większości przypadków wynika z zakażenia wirusowego, dlatego też leczenie ogranicza się do redukowania objawów.

Zaleca się odpoczynek, a w razie potrzeby przyjmowanie doustnych preparatów o działaniu obniżającym gorączkę. Leki, takie jak np. paracetamol, mogą złagodzić również ból ucha.  Z kolei obrzęk błon śluzowych nosa i gardła redukuje się poprzez stosowanie leków o działaniu miejscowym, które obkurczają śluzówkę i łagodzą podrażnienia.

Pomocne jest też regularne oczyszczanie nosa, np. poprzez płukanie roztworem soli fizjologicznej. Pomaga to usunąć nadmiar wydzieliny, a także nawilżyć tkanki, co przekłada się na złagodzenie obrzęku trąbki słuchowej. Wskazane jest też intensywne nawadnianie organizmu (co najmniej 1,5 do 2 litrów wody dziennie), co także wspiera nawilżanie tkanek. Ponadto należy odpoczywać, unikać wychłodzenia i ekspozycji na hałas.

Ulgę przy dolegliwościach bólowych ze strony ucha może przynieść również ciepły okład. Pamiętaj jednak, że powinien być to kompres suchy i przyłożony tylko do okolicy za uchem. Do przewodu słuchowego nie należy wprowadzać żadnych środków rozgrzewających.

Jakie leki przy kataralnym zapaleniu ucha środkowego może zalecić lekarz?

Kataralne zapalenie ucha zwykle mija po ok. 7–10 dniach. Jeśli tak się nie stanie, należy udać się do lekarza. W niektórych przypadkach źle leczona infekcja może przerodzić się w przewlekłe, wysiękowe lub ostre zapalenie ucha środkowego. Z wizytą u specjalisty nie należy czekać również w przypadku nasilającego się bólu oraz gdy pojawiają się niepokojące objawy, takie jak ropny, surowiczy lub śluzowy wyciek z ucha, zawroty głowy, silny ból, gorączka.

Przy dokuczliwych objawach przeziębienia lekarz może podjąć decyzję o stosowaniu ogólnoustrojowych leków hamujących działanie histaminy. Środki takie wysuszają błony śluzowe, w ten sposób redukując katar, kaszel i obrzęk. Leki przeciwhistaminowe mają zastosowanie także przy objawach spowodowanych reakcją alergiczną.

Jeśli natomiast kataralne zapalenie ucha wynika z zakażenia bakteryjnego, należy wdrożyć antybiotykoterapię. Specjalista może przepisać środki doustne lub, po ocenie stanu błony bębenkowej, krople do uszu z antybiotykiem.

W przebiegu infekcji ucha środkowego, za błoną bębenkową może gromadzić się wydzielina. Napiera ona na membranę i generuje ból. W części przypadków wskazana jest wówczas paracenteza – nacięcie błony w celu stworzenia drenażu.

FAQ

Jak leczyć kataralne zapalenie ucha?

Najczęściej leczenie kataralnego zapalenia ucha polega na łagodzeniu objawów. Zaleca się oczyszczanie i nawilżanie jam nosowych, nawadnianie organizmu i odpoczynek. W ograniczeniu wydzieliny nosowej, która spływa po gardle i powoduje obrzęk trąbki słuchowej, pomóc mogą preparaty o działaniu obkurczającym. Przy wykluczeniu perforacji błony bębenkowej mogą być stosowane również krople do uszu o działaniu przeciwbólowym.

Jakie są objawy kataralnego zapalenia ucha?

Kataralnemu zapaleniu ucha mogą towarzyszyć objawy ogólne, takie jak np. bóle gardła, kaszel, osłabienie i gorączka. Pojawiają się też dolegliwości ze strony narządu słuchu: ból ucha, uczucie pełności, swędzenie, szumy uszne, trzeszczenie w uszach podczas przełykania czy inne zaburzenia słuchu.

Co zrobić, gdy boli ucho od kataru?

W przypadku bólu ucha od kataru podstawą jest ograniczenie wydzieliny nosowej i redukcja obrzęku. Ważne jest oczyszczanie nosa, nawilżanie błon śluzowych (np. solą fizjologiczną), picie dużej ilości wody. Pomóc mogą również doustne leki przeciwbólowe, np. na bazie paracetamolu lub ibuprofenu. Jeśli objawy nie ustępują w ciągu kilku dni lub się nasilają, należy udać się do lekarza.

Dlaczego boli ucho od kataru?

Podczas infekcji wirusowej (przeziębienia) nadmiar śluzu prowadzi do podrażnienia trąbki słuchowej, która łączy nosogardło z uchem środkowym. Katar spływający po gardle może odpowiadać za obrzęk ujścia trąbki i przez to ból ucha. Drobnoustroje mogą też przedostawać się przez nią, namnażać się w uchu i powodować stan zapalny ucha środkowego.

Artykuł nie zastępuje konsultacji lekarskiej, jeśli występują u Ciebie objawy, konieczna jest konsultacja z lekarzem, aby ustalić przyczynę i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Artykuł zweryfikowany merytorycznie przez: lek. Michała Dąbrowskiego

Źródła:

1. Jurkiewicz D., Zielnik-Jurkiewicz B., Lidokaina w zapaleniach uszu – działanie, bezpieczeństwo, zastosowanie. Terapia, nr specjalny, sierpień 2019.
2. Kuczkowski J., Aktualne problemy w rozpoznawaniu i leczeniu ostrego i wysiękowego zapalenia ucha środkowego. https://journals.viamedica.pl/forum_medycyny_rodzinnej/article/view/17972/14173 (data odczytu: 11.12.2025).
3. Wiercińska M., Ostre i przewlekłe zapalenie ucha środkowego: przyczyny, objawy i leczenie, https://www.mp.pl/pacjent/otolaryngologia/choroby/choroby-uszu/177491,ostre-zapalenie-ucha-srodkowego (data odczytu: 11.12.2025).

22.01.2026

Strona główna » Archives for admin » Strona 2

Ważnym elementem narządu słuchu jest przewód słuchowy, składający się z części zewnętrznej i wewnętrznej. Aby fale dźwiękowe były prawidłowo odbierane i przetwarzane, przewód słuchowy musi być odpowiednio pielęgnowany. Sprawdź, jak dbać o tę część ucha i co zrobić, gdy jest spuchnięta lub zatkana nadmiarem woskowiny!

Budowa ucha zewnętrznego – czym jest przewód słuchowy zewnętrzny?

Ucho człowieka dzieli się na zewnętrzne, środkowe i wewnętrzne. Do części zewnętrznej zalicza się małżowinę uszną i przewód słuchowy zewnętrzny. Jest to kanał o długości ok. 3 cm, o kształcie litery „S”. Część ta zaczyna się otworem słuchowym, a kończy błoną bębenkową, do której trafia dźwięk z otoczenia.

Widoczna część kanału to otwór słuchowy zewnętrzny zbudowany z tkanki chrzęstnej. W tym miejscu występują włosy, które powstrzymują część zanieczyszczeń przed przedostaniem się do ucha, a także gruczoły woskowinowe.

W dalszej części przewód słuchowy zbudowany jest z tkanki kostnej pozbawionej włosów. Kończy go pierścień włóknisty błony bębenkowej. Zewnętrzny przewód słuchowy jest zagięty, co dodatkowo zabezpiecza delikatną membranę przed bezpośrednim urazem.

Anatomia i znaczenie przewodu wewnętrznego

Warto wiedzieć, że nawet niewidoczna część kanału to wciąż przewód słuchowy zewnętrzny. Z kolei przewód słuchowy wewnętrzny to część znajdująca się wewnątrz kości skroniowej. Łączy on tylny dół czaszki z błędnikiem. Przez kanał o długości ok. 1 cm przebiegają naczynia i nerwy z jamy czaszki do ucha, takie jak nerw przedsionkowo-ślimakowy, nerw twarzowy i tętnica błędnikowa. Pierwszy z nich jest odpowiedzialny za słuch i równowagę, a drugi unerwia mięśnie twarzy. Tętnica z kolei zaopatruje ucho wewnętrzne w krew.

Zadaniem kanału wewnętrznego jest więc zabezpieczenie ważnych elementów narządu słuchu i udział w przekazywaniu impulsów do mózgu. Tam są one interpretowane – powstaje słuch fonematyczny, dzięki któremu możemy rozróżniać i rozumieć dźwięki. Jakiekolwiek zmiany patologiczne w przewodzie słuchowym wewnętrznym mogą prowadzić m.in. do zaburzeń słuchu i równowagi, szumów usznych oraz niedowładów nerwu twarzowego.

Dlaczego należy dbać o narząd słuchu? Podstawowe funkcje przewodu słuchowego

Przewód słuchowy stanowi zabezpieczenie dla ucha środkowego przed chorobotwórczymi drobnoustrojami. Ponadto jego ważną funkcją jest odbieranie fal akustycznych wychwytywanych przez małżowinę, wzmacnianie ich i dalsza transmisja.

Dźwięk prowadzony przez kanał słuchowy trafia do błony bębenkowej i wprowadza ją w drgania, co pozwala przekazać fale akustyczne dalej. Kolejno trafiają one do ucha środkowego, gdzie kosteczki słuchowe wzmacniają fale i kierują je dalej, do ucha wewnętrznego. Tam komórki słuchowe ślimaka przetwarzają fale dźwiękowe w impulsy elektryczne.

Wyjaśnienie, jak działa słuch, nie należy do prostych zadań. Przetwarzanie dźwięku to skomplikowany proces, a kanał słuchowy zewnętrzny i wewnętrzny odgrywa w nim istotną rolę. Jeśli przewód słuchowy jest patologicznie bardzo mały, zmieniony chorobowo, spuchnięty, zatkany lub uszkodzony, fale dźwiękowe nie mogą prawidłowo przechodzić do dalszych części ucha. W konsekwencji pojawia się niedosłuch przewodzeniowy.

Zadaniem przewodu słuchowego jest również ogrzanie powietrza docierającego do błony bębenkowej. Wewnątrz kanału znajduje się woskowina, która zapobiega wysuszaniu skóry oraz zatrzymuje zanieczyszczenia i drobnoustroje. Omawiany kanał jest też ważnym elementem ochronnym – z uwagi na swój zagięty kształt zmniejsza ryzyko bezpośrednich urazów mechanicznych delikatnej membrany.

Zarośnięcie (atresia) lub zwężenie (stenosis) kanału może być wynikiem wad anatomicznych, ale też powikłaniem przewlekłych, nieleczonych zakażeń ucha z ropnymi wyciekami. Zachowanie zdrowego i czystego przewodu słuchowego jest więc niezbędne, aby utrzymać jego prawidłowe funkcje i wyraźne słyszenie.

Które części ucha należy czyścić?

Czyszczona powinna być tylko widoczna część narządu słuchu, czyli małżowina uszna i początek przewodu słuchowego. Nigdy nie należy wprowadzać patyczków higienicznych i innych przedmiotów do kanału słuchowego! Oczyszcza się on samoistnie, dzięki naturalnej migracji komórek woskowiny usznej.

Nieprawidłowe korzystanie z patyczków higienicznych może natomiast doprowadzić do przesunięcia woskowiny w głąb kanału i zatkania światła przewodu. W skrajnych przypadkach może też doprowadzić do perforacji błony bębenkowej. Chociaż jej pęknięcia w wielu przypadkach goją się samoistnie w ciągu kilku tygodni, to dotyczy to głównie zmian powstających w przebiegu infekcji. Czasami lekarz może przepisać krople z antybiotykiem lub konieczne są procedury zamknięcia ubytku. Z kolei uraz mechaniczny może być poważniejszy i prowadzić do trwałego uszkodzenia słuchu.

Prawidłowa pielęgnacja przewodu słuchowego

Czyszczenie przewodu słuchowego powinno ograniczać się do usuwania wydzieliny wypływającej do małżowiny usznej. Woskowina znajdująca się w kanale słuchowym zabezpiecza tkanki przed wysuszeniem, pochłania drobnoustroje i zanieczyszczenia, a także zawiera związki o działaniu antybakteryjnym. Nieprawidłowe usuwanie jej za pomocą patyczków higienicznych nie tylko grozi przebiciem błony bębenkowej, ale także zmniejsza naturalne bariery ochronne.

Małżowinę uszną i widoczny przewód słuchowy należy myć codziennie, najlepiej za pomocą wody i łagodnego mydła. Do ucha nie należy wlewać wody pod ciśnieniem. Oczywiście uszy można zanurzać w wodzie, ale po umyciu należy je dokładnie osuszać. Nadmiar wilgoci w połączeniu z ciepłem to idealne warunki do rozwoju drobnoustrojów. Osoby, które często korzystają z basenów i sauny są więc bardziej narażone na infekcje bakteryjne.

Zatkany przewód słuchowy – jak usunąć woskowinę?

Zdarza się, że woskowina uszna gromadzi się w nadmiarze. Sprzyjają temu m.in. noszenie słuchawek dousznych i aparatów słuchowych, wady anatomiczne ucha czy nieprawidłowe, zbyt częste i intensywne czyszczenie uszu i wkładanie do kanału słuchowego patyczków higienicznych. W takich przypadkach przewód słuchowy może być zatkany twardym czopem woskowinowym, co wywołuje objawy takie jak:

• ból ucha, zwłaszcza po kąpieli, kiedy czop pęcznieje;
• świąd, pieczenie, kłucie, drapanie;
• uczucie pełności;
• szumy i piski uszne;
• zaburzenia słuchu, niedosłuch, a nawet utrata słuchu.

Jeśli przewód słuchowy jest zatkany w niewielkim stopniu i nie pojawiają się bardzo dokuczliwe objawy, można spróbować oczyścić go samodzielnie. Pod żadnym pozorem nie należy jednak wyciągać woskowiny mechanicznie, przy użyciu jakichkolwiek przedmiotów. Wydzielinę należy zmiękczyć, stosując przeznaczone do tego celu krople lub spraye. Pomocne w usuwaniu woszczku czy wilgoci może być delikatne pociąganie małżowiny usznej ku dołowi i górze. W ten sposób dochodzi do prostowania kanału, dzięki czemu zalegające w nim substancje mogą łatwiej wypłynąć.

Spuchnięty przewód słuchowy – co zrobić?

Spuchnięty przewód słuchowy jest charakterystycznym objawem tzw. ucha pływaka. To zapalenie ucha zewnętrznego, będące następstwem długotrwałego przebywania w wilgotnym środowisku, np. w zbiorniku wodnym. W wyniku niedostatecznego osuszenia kanału słuchowego dochodzi do namnażania drobnoustrojów i pojawienia się stanu zapalnego.

Narząd słuchu narażony jest na infekcje, podrażnienia i urazy, co często objawia się obrzękiem. Jeśli przewód słuchowy jest spuchnięty, przyczyną może być również:

• otarcie, zadrapanie, drobne rany skóry przewodu, spowodowane np. patyczkiem higienicznym, a w przypadku małych dzieci także próbą włożenia ciała obcego do ucha;
• alergia;
• choroby skóry, w tym łuszczyca, łojotokowe zapalenie skóry lub egzema;
• stan zapalny spowodowany infekcją wirusową, bakteryjną lub grzybiczą.

Jeśli jednak nieznana jest przyczyna obrzęku, warto poradzić się lekarza. Schorzenia uszu o podłożu bakteryjnym lub grzybiczym mogą wymagać stosowania leków o działaniu ukierunkowanym na dany patogen.

FAQ

Co to jest przewód słuchowy?

Przewód słuchowy to kanał złożony z części zewnętrznej (od małżowiny po błonę bębenkową) oraz wewnętrznej (zlokalizowanej w kości skroniowej). Obie części odgrywają kluczową rolę w procesie słyszenia.

Jak udrożnić przewód słuchowy?

W udrożnieniu przewodu słuchowego pomóc może poruszanie małżowiną w górę i dół i lekkie pociągnięcie płatka usznego. Ziewanie, żucie gumy i ssanie cukierków to kolejne metody. Jeśli natomiast niedrożność spowodowana jest woskowiną, stosuje się specjalne spraye zmiękczające.

Jak odetkać zatkany przewód słuchowy?

W przypadku nagromadzenia się woskowiny wewnątrz przewodu słuchowego zastosowanie znajdują specjalne krople i spraye, które ją rozpuszczają. Uczucie zatkanego ucha może być spowodowane również obrzękiem. Wówczas pomocne mogą być krople osuszające tkanki, np. z glicerolem.

Czy kanał słuchowy może zarosnąć?

Tak, kanał słuchowy może zarosnąć. W przypadku wady wrodzonej jest to atrezja. Zdarza się też, że stan taki jest powikłaniem po urazach, łagodnych zmianach kostnych czy przewlekłych zapaleniach, zwłaszcza takich, którym towarzyszą ropne wycieki z ucha.

Artykuł nie zastępuje konsultacji lekarskiej, jeśli występują u Ciebie objawy, konieczna jest konsultacja z lekarzem, aby ustalić przyczynę i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Artykuł zweryfikowany merytorycznie przez: lek. Michała Dąbrowskiego

Źródła:

1. Bartoszewicz R., Zarębska P., Bruzgielewicz A., Niemczyk K.: Zapalenie ucha zewnętrznego. Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny, 2012, 110–116. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S2084530812700199 (data odczytu: 25.11.2023).
2. Cieślar K., Zmysł słuchu, „Neutrino” 2014, nr 14, s. 1-4, https://ruj.uj.edu.pl/xmlui/bitstream/handle/item/247720/cieslar_zmysl_sluchu_2014.pdf (data odczytu: 11.12.2025).